De Stoïcijnse Podcast
Welkom in De Stoïcijnse Podcast, een productie van De Stoïcijnse School.
We onderzoeken thema's uit de klassieke Stoa, hoe je deze toepast in je persoonlijke en professionele leven en gaan in gesprek met interessante gasten.
Mijn naam is Dennis de Gruijter, coach, organisatiefilosoof, schrijver en jouw gastheer in… De Stoïcijnse Podcast.
Episodes
92 episodes
Epictetus: Logica is essentieel!
In de tijd van Epictetus werd logica niet alleen gezien als een essentieel onderdeel van filosofie, het werd door veel scholen ook behandeld als inleiding op het filosoferen zelf.En dat is niet gek. Epictetus maakt zijn studenten duideli...
Unsandwichen met Kenny Vandennoortgaete
In deze aflevering ga ik in gesprek met Kenny Vandennoortgaete, werkzaam bij het Belgische bedrijf Prana. Kenny is trainer, coach en schrijver met een specialisme in mental fitness op de werkvloer. We...
Epictetus: Wat nemen we (voor) waar?
Dit college vertrekt vanuit de stoïcijnse kennistheorie, die stelt dat wat we weten voortkomt uit zintuiglijke indrukken. Het is één van de belangrijkste twistpunten tussen de Hellenistische scholen: hoe weten we wat we weten? En hoe weet je da...
Epictetus: Zonder logica geen leven
Dit college opent in... een college over logica. Voor de stoïcijnen is logica één van de drie essentiële pijlers van de filosofie. Het is een korte, maar interessante bespreking over wat volgens Epictetus het belangrijkste ingrediënt voor een e...
Epictetus: Hoe ga je om met tegenslag, deel 2
Het vervolg van het eerste praktische hoofdstuk is een verdieping. Het gaat niet alleen om wat je moet doen, maar ook met welke mentaliteit je het moet doen. Want dat maakt een praktijk echt stoïcijns: de handeling is gekaderd...
Epictetus: Hoe ga je om met tegenslag?
Voor het eerst in de Colleges krijgen we een zeer praktisch hoofdstuk, over hoe om te gaan met moeilijke situaties. Dat is ook niet gek. De stoïcijnse filosofie is 90% theorie en 10% praktijk. Want als niet weet waarom je iets moet ...
Epictetus: Epicuristen houden niet van kinderen
Veel mensen die een beeld van Epictetus in hun powerpoint zetten hebben eigenlijk een beeld van Epicurus gekozen. Op zich niet gek, want hun namen liggen dicht bij elkaar en je kunt makkelijk vergissen. Toch staan ze qua doctrines l...
Epictetus: Aangeboren morele vooroordelen
Volgens de stoïcijnen worden mensen zonder aangeboren kennis geboren, maar ze hebben wel aangeboren morele intuïties. En die brengen ons vaak in de problemen.In dit college maken we kennis met de intuïties, vooroordelen of 'primaire noti...
Epictetus: De ingeslikte stok
Veel studenten in de school van Epictetus werden opgeleid om filosoof te worden. En die hadden nogal eens last van hun ego.In dit korte stukje spreekt Epictetus hen aan op filosofie als houding en filosofie als pose. De origi...
Epictetus: De rede is vrij
Klassieke filosofen spreken vrijwel unaniem over 'de rede', de logos of nous. Maar elke filosofische school geeft daar een andere functie of inhoud aan. Soms radicaal, soms subtiel. Epictetus keert terug naar de aard en functie van ...
Epictetus: De tragiek van de tiran
In de oudheid was er geen gebrek aan tirannen. Overigens had het begrip 'tiran' niet dezelfde lading als bij ons vandaag. Een tiran is een alleenheerser, maar niet per sé een slechterik. De tirannen waar Epictetus hier over spreekt ...
Epictetus: Mensen zijn niet slecht, maar onbewust onbekwaam
Dit is één van de moeilijkste colleges: we moeten niet boos worden op mensen die fouten maken. Voor Epictetus is het moreel goede doen net zoiets als schrijven. Het heeft geen zin boos te worden op iemand die niet kan schrijven. Net...
Epictetus: De vrucht van de logica
Wat is urgenter, de zorg voor de ziel of de logica waarmee je de zorg voor de ziel kunt begrijpen? Die laatste natuurlijk!Epictetus krijgt het regelmatig aan de stok met studenten die geen trek hebben in logica en liever hun ...
Epictetus: Pas op voor logica!
Hedendaagse stoïcijnen verkondigen het graag: stoïcisme is een praktische filosofie! De verzwegen premisse:- ik hoef me niet bezig te houden met logica, metafysica en esthetica.Dit college wordt dan ook vaak geciteerd om te bewijz...
Epictetus: De natuur geeft en neemt
Wéér een college over god en de voorzienigheid? Yep, voor Epictetus is de spirituele dimensie van de Stoa van groot belang!De stoïcijnen erkennen geen schepper-god die buiten de natuur staat. Nee, de natuur heeft zichzelf gemaakt en rege...
Epictetus: Wat filosofie écht doet
In dit korte college een verkenning van wat je nu eigenlijk écht aan filosofie hebt. De realiteit is dat filosofie voor het grote publiek een onbegrepen gebied was, en ook nog eens nutteloos. Filosofie heeft zichzelf dus altijd moeten 'verkopen...
Epictetus: De verbinding tussen mens en universum
Wederom een kort college over de verbinding tussen de mens en het grotere geheel. Hier liggen interessante connecties met metafysica, kosmologie en de oud-Griekse mysterie cultussen. De originele Griekse tekst
Epictetus: De wet van de goden
Deze aflevering begint met mijn persoonlijke visie op moderne stoïcijnen, beetje gedateerd, maar toch. ;-) Ik checkte nog even of de AI app van Mark Tuitert nog steeds bestaat. Ja, dus. ;-)...
Epictetus: Tevreden zijn met wat er is
Dit college is weer een mooi voorbeeld van de veelzijdigheid van het stoïcijnse denken. Ja, tegenslag verdragen of overwinnen is een belangrijk onderdeel. Maar tevreden zijn met wat en hoe het is, dat mag ook gewoon!Veel van Epictetus' c...
Epictetus: Liefde is natuurlijk en redelijk
Dit is een van mijn favoriete Epictetus colleges: het is een persoonlijke dialoog met een bezoeker, een schoolvoorbeeld van het Socratische onderzoek en een uiteenzetting van stoïcijnse theorie. De bezoeker vraagt zich af of het nat...
Epictetus: Neem je filosofie serieus!
In dit college stelt Epictetus dat we ons teveel toeleggen op uiterlijke zaken en te weinig op onze eigen ontwikkeling. Het lijkt eigenlijk best op onze tijd, waarin iedereen lijkt over te lopen van persoonlijke ontwikkeling en een leven lang l...
Epictetus: Wereldburgerschap, of directe toegang tot natuur
[College 7 en 8 zijn op dit moment helaas niet langer beschikbaar en moeten opnieuw worden opgenomen.]In dit college borduurt Epictetus verder op de relatie tussen mensen en god, of de natuur. In navolging van Socrates stelt hij dat god ...
Musonius Rufus: Over stoïcijnse liefde
Liefde, dat is toch niks voor stoïcijnen? Natuurlijk wel. Ik vertel het je nog sterker, het is het fundament van de stoïcijnse filosofie!Op veler verzoek een aflevering over stoïcijnse liefde. We pakken de ideeën van Musonius Rufu...
Epictetus: De natuur zorgt voor ons allemaal
In dit college weerspreekt Epictetus zijn concullega's, de Epicturisten. Zij ontkennen dat de Natuur rationeel geordend en doelgericht is: volgens hen is de Natuur een toevallige samenklontering van atomen.Epictetus wil duidelijk maken d...
Epictetus: Sceptici zijn sukkels
Stoïcijnen kregen het in de oudheid aan de stok met Epicuristen en Sceptici. Sterker nog, dankzij de Sceptische filosoof Carneades kreeg het derde Stoïcijnse schoolhoofd Chrysippus de drive om zijn eigen filosofie in 700 boeken uit te werken.